فرق میلگرد A2، A3 و A4؛ کدام گرید برای پروژه شما؟
تفاوت گریدهای میلگرد از نظر تنش تسلیم و کاربرد، دلیل قیمت بالاتر A4 و راه تشخیص گرید روی بدنه میلگرد.
هنگام استعلام قیمت میلگرد، اولین چیزی که فروشنده می‌پرسد گرید آن است: A2، A3 یا A4. این حرف‌ها به استقامت فولاد اشاره دارند و انتخاب اشتباه گرید، هم ریسک فنی دارد و هم می‌تواند هزینه پروژه را بی‌دلیل بالا ببرد.
گرید یعنی چه؟
گرید میلگرد، حداقل تنش تسلیم فولاد را نشان می‌دهد؛ یعنی همان استحکامی که میلگرد قبل از تغییر شکل دائمی تحمل می‌کند. بر پایه استاندارد ملی ایران و عرف بازار:
- میلگرد A2: تنش تسلیم حدود ۳۰۰۰ کیلوگرم‌نیرو بر سانتی‌مترمربع؛ قدیمی‌ترین گرید رایج
- میلگرد A3: تنش تسلیم حدود ۴۰۰۰؛ پرکاربردترین گرید بازار امروز
- میلگرد A4: تنش تسلیم حدود ۵۰۰۰؛ استقامت بالا برای کاربردهای خاص
کدام گرید را انتخاب کنیم؟
برای عمده ساختمان‌های معمولی — ستون، تیر، پی و شناژ — میلگرد A3 انتخاب استاندارد است و بخش عمده تولید کارخانه‌های کشور را تشکیل می‌دهد. میلگرد A4 برای سازه‌های حیاتی، اعضای پرتنش و جایی که نقشه اجرایی آن را الزام کرده است به کار می‌رود؛ با استقامت بالاتر، معمولاً قیمت هر کیلوگرم آن هم بالاتر است. میلگرد A2 امروز سهم کوچکی از بازار دارد و بیشتر در سازه‌های سبک و کاربردهای غیرسازه‌ای دیده می‌شود.
نکته مهم این است که انتخاب گرید را مهندس محاسب بر اساس نقشه و آیین‌نامه تعیین می‌کند؛ جایگزینی گرید پایین‌تر به‌جای گرید بالاتر، تخلف فنی جدی محسوب می‌شود.
تشخیص گرید در بازار
روی بدنه میلگردهای استاندارد، علامت کارخانه سازنده و شناسه گرید حک شده است. هنگام تحویل بار، برگه آزمون و واگذاری کارخانه را هم بخواهید؛ این مدارک تنها راه رسمی تأیید کیفیت هستند.
برای اطلاعات کامل‌تر درباره استانداردها، مقاله استانداردهای میلگرد؛ ISIRI 3132 و ASTM را بخوانید و برای انتخاب سایز مناسب، راهنمای خرید میلگرد را ببینید. انواع میلگرد را نیز می‌توانید در کاتالوگ میلگرد آهن زون با هم مقایسه کنید.